Stikstofberekening: Uitkomst kleiner of gelijk aan 0,00 mol/ha, hoe kan dat?
Introductie
Vanuit de Wet Natuurbescherming (Wnb) geldt de verplichting om de natuur te beschermen. Hieruit zijn circa 160 beschermde stikstofgevoelige natuurgebieden aangewezen: de Natura 2000-gebieden. Uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) geldt de verplichting om bij bouw- en sloopwerkzaamheden maatregelen te treffen die de stikstofemissie reduceren.
Bij het aanvragen van een omgevingsvergunning zijn daarom verschillende onderdelen verplicht om aan te leveren, zoals onder andere het stikstofreductieplicht-formulier. Dit formulier toont aan welke maatregelen worden getroffen om de stikstofemissie zo laag mogelijk te houden.
Om deze stikstofemissie te berekenen wordt gebruikgemaakt van de stikstofberekening. Deze berekening wordt uitgevoerd met de AERIUS Calculator en neemt daarin alle emissiefactoren van een project mee, zoals uitstoot van machines, transport en sloopwerkzaamheden. Het uitgangspunt hierbij is dat de stikstofuitstoot van een project niet boven de kritische depositiewaarde (KDW) van de dichtstbijzijnde Natura-2000 gebieden mag komen. Deze KDW wordt gegeven in mol/ha per jaar.
Stikstofdepositie en vergunningplicht: zo wordt de impact bepaald
Wanneer uit de (uitgebreide) voortoets van de stikstofberekening blijkt dat de uitkomst niet hoger is dan 0,00 mol/ha per jaar, is een Wnb-vergunning vaak niet verplicht bij het aanvragen van de omgevingsvergunning. Zodra blijkt dat een significant negatief effect op de natuur niet kan worden uitgesloten, is een passende beoordeling en de Wnb-vergunning verplicht. Hoe dat werkt lees je hier.
De stikstofberekening is dus vooral afhankelijk van de uitstoot van machines, transport en sloopwerkzaamheden. De stikstofdepositie wordt gemeten in mol/ha/jaar, afgerond op 2 decimalen. Zodra deze waarde onder de 0,005 komt wordt dit gezien als niet relevant, vaak aangegeven als ‘-’. De depositie is dan onder de 0,00 mol/ha en verwaarloosbaar klein. Dit kan verschillende oorzaken hebben.
Afstand tot Natura 2000-gebied
Allereerst is de stikstofdepositie afhankelijk van de afstand tot een Natura 2000-gebied. Hectares worden in de AERIUS Calculator gevisualiseerd in een grid van hexagons met de grootte van 1 hectare. De depositie wordt berekend in het middelpunt van zo’n hexagon. Zodra de hexagons overlappen met een Natura 2000-gebied, wordt de depositie van dit hexagon deels toegerekend aan dat gebied. Hoe verder de werkzaamheden verwijderd zijn van het gebied, hoe lager de depositie binnen de hexagons die overlappen met de Natura 2000-gebieden.
Lage uitstoot bij de bouwplaats
Daarnaast kan op de bouwplaats ook veel stikstofuitstoot voorkomen worden door het gebruik van duurzame technologieën voor het bouwen, zoals duurzame aandrijving van bouwmachines en prefab bouwen. Het slim inrichten van de bouwlogistiek kan daarnaast voertuigkilometers verlagen. Zie dit rapport voor duurzame en nieuwe bouwlogistieke concepten voor het reduceren van stikstof in de bouw.
Kritische depositiewaarden per Natura 2000 gebied
Niet elk Natura 2000-gebied is even gevoelig voor stikstof. Ieder gebied heeft, afhankelijk van het habitattype, een eigen kritische depositiewaarde (KDW). Dit is de maximale hoeveelheid stikstof die de natuur kan verdragen zonder dat deze beschadigd wordt. Gebieden met een lage KDW zijn extra kwetsbaar, dus daar is minder depositie toegestaan.
De KDW is juridisch van belang voor de beoordeling van stikstofdepositie. Uit de AERIUS berekening kan blijken dat er een zeer kleine uitstoot is, maar in sommige gebieden kan dit nog steeds om een passende beoordeling of Wnb-vergunning vragen.
Wat betekent een uitkomst onder 0,00 mol voor de praktijk?
Wanneer uit de AERIUS berekening blijkt dat de emissie onder 0,00 mol bedraagt, wordt dit ecologisch en juridisch beschouwd als niet relevant. Er is dus geen significant negatief effect op Natura 2000-gebieden en een passende beoordeling en Wnb-vergunning zijn daardoor meestal niet verplicht. Het project moet nog steeds blijven voldoen aan de stikstofreductieplicht uit het Bbl en aantonen dat emissiebeperkende maatregelen zijn genomen.
